نوسخەی عشق
لە کتێبی:
دیوانی سەید یاقۆی ماییدەشت
بەرهەمی:
سەید یاقۆی ماییدەشت (1808-1881)
4 خولەک
627 بینین
هامسەران تەو بی ...
ساڵێ سەر تا پام لە کوورەی تەو بی
بێمار بیم قوەتم لەبار و لەو بی
سفیدی ڕوو ژەم سیاهیی شەو بی
بار غەم نە دۆش مەلوول مات بیم
سەفەر کیش ڕای هات و نەهات بیم
پیاڵەی شەربەت ئەجەل چێشم بی
چەنی عیزراییل گەردەن کێشم بی
گا ئاخ مەکێشام گاهی مەوەردم
هەر ساتێ تۆنی خەیاڵ مەکەردم
دندان تەمەع دونیا کەندەبیم
وە لاشەی مردە و سەر زیندە بیم
دیم دەسێ ئاما بگێرۆ دەسم
واتم قابزەن ئاما پەی قەسم
من کە بێهۆش بیم، بەدتەر چی هۆشم
دیم سدایێ وە نەرم ئاما وە گۆشم
وات هەی دەردەدار دوور نە سەفا و سەیر
مەر تۆ چێشتەن عاقبەت وە خێر
من خۆ لاڵ و لەنگ بێهۆش کەفتەبیم
هەرگز حەرف خێرکەس نەشنەفتەبیم
بەڵێ ئەی سدا شنەفتم وە گۆش
چوون ئاشنا بی لێش ئامام وە هۆش
گۆش دام وە دەنگش هوونم ئاوەرد جۆش
چوون ئاشنا بی پۆش پێم هۆش ئاوەرد
واتم ساحێب دەنگ ئەسڵت عەیان کەر
کەس نمەشناسم نامت بەیان کەر
وات هەی دەردەدار ژە دەروون عاسی
باڵ چەو وەردار بەڵکەم بشناسی
دیدەم تەم ئاوەرد بوینم زەنگش
ئەما یەکڕیزی گۆش دام وە دەنگش
دیم لەهجە لەهجەی لەیل خۆش ئەدا
خەمیازە کێشام ئەکسەم وە پت دا
هاز هات وە زانوو، قوەت هات وە دڵ
یاوام وە عرق شکۆفام چوون گوڵ
چەنگ محکەم کەردم نە ڕووی دامانش
گریوام و زار بیم وە ئامانش
واتم یە تۆنی بێ ڕاگە و ڕەوشت
بێزار ژە خاسان، مەیل مایل وە زشت
تۆ هەر لەسان پێرارەکەت بی
هەریە شەرت بییەن ئەقرارەکەت بی
من واتم ساق بووم دڵشادم بکەی
نەواتم لە مەرگ ئازادم بکەی
وەلحاسڵ هەر تۆ تەقسیرت نییەن
گوڵ شۆخەیل شوغلش بێبەفا بییەن
بارێ فکرێ کەر وە ڕەنگ زەردم
قەوڵم ئامانەن، گرانەن دەردم
دیم ڕووش سفید بی شای سووسەن خاڵان
چوونکە حاڵزان بی، حاڵزان حاڵان
گوشادیی لەبان بەدەخشانی کەرد
غومچە شکاوا دوڕەفشانی کەرد
وات حاڵت چوونە؟ واتم پەشێوە
وات هەروا بییەن ئەحواڵ لێوە
واتش یە لاشەت گەرمەن لە چێشەن
واتم دڵ ئاگر دووریی تۆ تێشەن
وات هوونت کەم کە ئەی بەرگوزیدەم
واتم جۆجۆی هوون مەچۆ لە دیدەم
وات ئەر دەروونت پڕ زەخم ڕێشەن
لە میوەی باغان مەیلت وە چێشەن
واتم ئەر حەکیم ئیحسان بکێ پێم
سێب تەڵایی زنەخدان سێم
ئەر سێب زنەخ دەس نەدەی وەهەم
سێلم مەکێشۆ وە ئەنار مەم
وات ئیمجاز ئەنام دەردت چ دەردەن
عاڵەمێ وەی دەرد بێدەرمان مەردەن
چوو ناتەو خەمان خەم کەرد باڵانت
وە یاد جەفای بەردەی ساڵانت
نوسخەی دەم وە پێت دەردت دەوا کەم
دەوایێ مەیەمە پێت کامت ڕەوا کەم
عومرم عەزیزم جەیران ڕەوشتم
داودلەیلەی نازاران کوشتم
ئەو نوسخە واتی دەوای من تێشەن
ئەو نوسخە کامەن ئەو دەوا چێشەن
خورفەی حوب مرواری
منیشی نە دووریی دەست عەتاری؟
کەردن لێشەن
وێمان مواچیم کۆچان سپیشەن
ئاب سێب زنج عەتر لیمۆی مەم
پەی چاشنیی هەریەک قاتی کەر وەهەم
ئەو دەوا ها نەو ئاب عەرەق
وە کاسنیی عەرەق گۆنای گوڵ وەرەق
بڕێز لە کەتری میهر و بەفا و بەین
ئابدۆ ها نەو ئیشارەی عەین
بڕێزش لە ڕووی گڕەی نار دڵ
تا چۆ دڵەی وێش خاس بەیۆ وە گوڵ
و کرتەی حەریر جامەی سافش کەر
داخڵ وە فنجان حوقەی نافش کەر
لە شام دوو فنجان سەحەر سێ فنجان
سەر وە خێر مەوی لە دەرد ڕەنجان
لە فنجان سوبح بێقەزا مەوی
لە فنجان شام مادەرزا مەوی
دەس دا وە هەمدا وات هەی بێدادم
سەدحەیف گوڵ خەتمی بەرچی لە یادم
واتم هەی خانم خەتمی دوور نییەن
خۆت خەتمی کەردی خەتمی زەروور نییەن
منیش گوفتەی ئەو وەجا ئاوەردم
لە دەوڵەتی لەیل دەوا بێ دەردم
لەوساوە دەوای لوقمانیم وەردەن
خزرئاسا بیمە لاقەید وە مەردەن
لەوسا سەی یاقۆناسناوی ئەدەبی لاقەید بی وە دەرد
یەعنی شەفام دا زات یەکتا و فەرد