fesłî çwarem

Li pirtûka:
Te’rîxî Caf
Berhema:
Kerîm Begî Caf (1885-1949)
 4 Xulek  1384 Dîtin

em ’eşîretî cafe ke han le ’êraqda bo çî pêyan ełên cafî muradî? emane le pêş zahîr begda le zemanî sełtenetî sefewyekana û xelafetî sułtan murad xanî řabî’da hatûnete kurdistanî baban, muddetê le xakî baban û şarezûrda emênnewe û tîkirar eçnewe bo cwanřoNava taybet û cêgey xoyan, gełałî, emênnewe le şarezûr û nageřênewe. cafekanî cwanřoNava taybet û eyaletî kirmaşan beman ełên «cafî muradî». tîkirar le paş muddeyêkî zor ke tesadufî zemanî zahîr beg û tahîr beg eka ke ewladî yar’eḧmed begî kuřî seyfułła begî kuřî seyd eḧmed begî ře’îsî êłî cafin. zahîr beg û tahîr beg le cwanřo, ke caf zor ebin û zyadî nufûsyan ebê, zahîr beg be xoy û çwarsed mał letek xanebegda ke bawkî gewrey begzadey wełedbegîye dêne banî xêłanCih.

le te’rîxî hezar û sed û pencay hîcrîda û hatnî ewelî caf le zemanî sułtan muradî řabî’da le te’rîxî hezar û çil û pêncî hîcrîda buwe. emane le banî xêłanCih emênin ke mewqî’êke le lêwarî sîrwanNava taybetda le beynî ełebceNava taybet û pêbazNava taybetdaye û emřo daxłî naḧyey warmawaNava taybetye û lewê emênnewe.

şarezûr, gełałî û menmî û gełbaẍî û kełhuř û tîleko û biłbasî têda ebê, nizîkî heşt no hezar mał zyatir ebin, wekû caf îse eçne kwêstanî êran. emane natwanin biçne nawyan û leweřxorîy biken. bem wez’îyete heşt, no sał emênin, emma kem kem le cafî cwanřo de mał û panze mał boyan dê, ebin be hezar mał. lew weqteda çil kes cerde le ḧakmî qełaçwalan ke ḧakmî bebe bê, yaxî ebin, ḧakmî qełaçwalan zor metłeb ebê le lay girtin ya kuştinî em cerdane û cerdekanîş dên bo dewrî dizyayş û banî xêłan le terefî ḧukmidarî babanewe me’mûr dête eser zahîr beg: ebê ya em cerdanem bo bigrî ya bikujî we ya nayełim lem xakma danîşî, zahîr begîş ełê be taqmî xoy: emřo le xakî babana zor kemîn, lazme xizmetê be ḧukmidarî bebe bikeyn ke lêman memnûn bibê, ewanîş eçin bo şwênî ew cerdane, lay derbendîxana tûşyan ebin, ebê be şeřyan, her çil cerdeke ekujin û serekanyan eben bo ḧakmî bebe! ḧakmî bebeş le mukafatî emeda banî xêłan û nodêy dizyayşyan edatê bo xoyan. le paş eme çaw ekenewe û eçne qełaçwalan û em dêhatane be destyanewe ebê û ḧakmî bebe zor ḧurmetyan egrê û le cafî cwanřo małî tirîşyan bo dê lew dêhataneda dayan enên. danîştûy ew dêyane lew cafanen ke le zemanî zahîr bega hatûn û zoryan le ’eşîretî şatrîn.

bew delîle ke danîştûy ew dêyane giştî şatrîye û şatrîş letek zahîr begda lew weqteda zyatir hatûnete emberewe. le zemanî zahîr begda kemê quwet egirin û zor ebin emma natwanin leber ew ’eşîretaney ke le şarezûrda bûn biçin bo kwêstanî êran. lew zemaneda taku nałparêz û tarî der û meḧałî siroçk hawînan eřoyştin. le te’rîxî hezar û sed û şist û pêncî hîcrîda zahîr beg be řeḧmet eçê û qebrî ha le feqê cine ke yekêke lew dêhataney ke ḧakmî bebe day be zahîr beg û gomezekeşî îste mawe.

biray biçûkî zahîr beg ke tahîr bege weqtê ke letek zahîr begda dêne banî xêłanCih û xakî baban le paş dû sał xoy û ’ayleyî û çend kesêkî tir le eqarîbî eçne şam û îste le miḧelley salḧîةNava taybety şamda ewladyan mawe û hemû weqtê kaẍezyan bo lay ’umûmî begzadekanî caf nûsîwe û bo lay xoşim hatuwe. sałî hezar û sêsed û çil û no le nîsanda ’îzedîn beg bo sîley řeḧim le şamewe hat bo laman.